کاربر گرامی به وب سایت دادسرا یار خوش آمدید | برای استفاده کامل از امکانات سایت عضو یا وارد شوید

جعل و استفاده از سند مجعول

شما در حال مشاهده مطلب مذکور در بخش بلاگ سایت می باشید

جعل و استفاده از سند مجعول

جعل و استفاده از سند مجعول

 جعل و استفاده از سند مجعول

قذف و مجازات قذف

بسم الله الرحمان الرحیم

با عرض سلام ادب و احترام خدمت شما بزرگواران امروز میخواهیم در مورد جعل و استفاده از سند مجعول باهم صحبت کنیم امیدواریم که بتونیم به شما عزیزان کمکی کرده باشیم!

جعل در لغت نامه

۱-فرهنگ معین

جعل

برگردانیدن، تقلب کردن .
سرگین غلطان، حشره ایست که روی مدفوع حیوانات می نشیند.

۲-

جعل

۱. تغییر سند یا هر نوع نوشتۀ رسمی دیگر برخلاف حقیقت و به قصد تقلب.
۲. ساختن چیزی دروغین و شبیه اصل: جعل اسکناس. گردانیدن.
۳. خلق کردن سخنی دروغین و منسوب کردن آن به دیگران: جعل حدیث.
۴. وضع کردن و آفریدن. ٥. (صفت) دروغین.
١. اجرتی که برای کاری قرار دهند، مزد، اجرت، دستمزد.
٢. باج، رشوه.
حشره ای سیاه و پِردار، بزرگ تر از سوسک های خانگی که در بیابان های گرم پیدا می شود و بیشتر روی سرگین حیوانات می نشیند، بالش مار، سرگین غلتان، سرگین گردان، سرگین گردانک، خبزدو، خبزدوک، خزدوک، خزوک، خروک، چلاک، چلانک، کستل، گوگار، گوگال، تسینه گوگال، گوگردانک.

جعل و مجازات جعل

طبق ماده۵۲۳  از کتاب قانون مجازات اسلامیی مصوب ۱۳۹۲ جعل و تزویر عبارتند از (ساختن نوشته یا سند یا ساختن مهر یل امضای اشخاص رسمی یا غیر رسمی خراشیدن یا تراشیدن یا قلم بردن یا الحاق یا محو یا اثبات یا سیاه کردن یا تقدیم یا تاخیر سند نسبت به تاریخ حقیقی یا الصاق نوشته ای به نوشته دیگر یا بکاربردن مهر دیگری بدون اجازه صاحب ان و نظایراین ها به قصد تقلب)

مصادیق جرم جعل مانند ساختن مثل ساختن سند ویا نوشته و مهر و امضا است

جعل یعنی شخصی نوشته ای یا چیزهای ذیگری که در قانون بالا ذکر شده است را به قصد جا زده شدن به عنوان اصل بسازد یا تغییر دهد

تغییر دادن یعنی  در سند یا نوشته موجود تغییر ایجاد میشود مانند خراشیدن .تراشیدن که موجب تغییر میشود .استفاده از مهر دیگری بدون اجازه صاحب مهر جعل است  منظور از ساختن مهر یعنی صرف درست کردن مهری که  به نام  شخص دیگر جرم است  وجعل محقق میشود

خراشیدن نیز به این معنا است که کلمه یا بخشی از جملات یک سند را محو کنیم در قسمت دیگر برای تحقق جعل از قلم بردن استفاده شده است قلم بردن صرفا به این معنا نیست که کلمه ای را به جمله اضافه کنیم بلکه اگر قسمتی از جملات را خط بزنیم یا ان کلمه را ناخوانا کنیم شامل قلم خوردگی میگردد الحاق نیز به این معنی است که یک چیزی را به یک سند اضافه کنیم مانند اینکه در چک روبروی مبلغ عددی را اضافه کنیم یا اینکه درقراردادی به کلمه حسن یک (ی) اضافه کنیم و انرا به حسین تبدیل کنیم و بخش دیگر ان محو یا اثبات یا سیاه کردن است

منظور از محو کردن یعنی پاک کردن بخش هایی از نوشته است یا این که مطالبی از ان سند را بسوزانیم  یا انرا با وسیله ای مانند تیغ ببریم اما اگر کل مطلب را بسوزانیم یا محو کنیم یا به هر طریقی همه ی انرا از بین ببریم شامل جرم جعل نمیگردد بلکه اتلاف است (از بین بردن)

الصاق یعنی نوشته ای را به نوشته دیگر اضافه کنیم یعنی بخش های از یک نوشته را به نوشته دیگر اضافه کنیم تا با جمع انها نوشته یا سند واحد جدیدی تشکیل شود همچنین اگر تاریخ تقدیم یا تاخیر یک سند را نسبت به تاریخ حقیقی ان تغییر دهیم بطور مثال ۲۰/۲ را تبدیل به ۲۰/۳ کنیم

اعمالی که جعل نیست!

۱)اگر شخصی سندی را که متعلق به خودش است را پاره کند اما پس از مدتی فرد دیگر تیکه های کاغذ را به هم بچسباند و مجددا از ان به عنوان یک سند اضافه کند اینجا عمل او جعل نیست زیرا نوشته جدیدی را بوجود نیاورده است

بلکه بخش های مختلف ان سند را به یکدیگر چسبانده است در این حالت اگر او از سند استفاده کند مرتکب به جرم کلاهبرداری شده است نه جعل زیرا کاری را که انجام داده است بردن مال دیگران از راه حیله و تقلب بوده است

۲)چیزی که نوشنه محسوب نمیشود مانند این که یک عکس را به عکس دیگر الصاق کنیم اما عکسبرداری از اوراق هویت شخصی مانند گواهی نامه رانندگی  یا شناسنامه در صورتی که موجب اشتباه با اصل شود باید به علامت یا مهر یا امضایی ممهور شود که نشان دهد مدرک مزبور رونوشت یا عکس است در غیر اینصورت در حکم جعل است

۳)در یک یا سند یا نوشته زمانی میتوانیم بگوییم جعل انجام شده است که ان سند واقعی و معتبر باشد پس اگر ما سند ساختگی را بسازیم و  اسم و تاریخ را جعل کرده باشیم و بعد از ساختن ان باز تاریخ و اسم ان سند ساختگی را تغییر دهیم شامل جرم جعل نمیشود زیرا اساسا ان سند معتبر نبوده است

۴)تحریف صدا

۵)کشیدن نقاشی

۶)ساختن کارت یا بلیطی که هیچ نشانه ای ندارد اگر کارتی را بسازیم و چیزی را تبلیغ کنیم اما هیچ نشانه ای بر روی ان نگذاریم

۷)جعل در فتوکپی اسناد چه اسناد رسمی ویا عادی جرم نیست و  در صورت جعل و استفاده از انها شخص مجازات کیفری نمیگردد اما اگر این اسناد تصدیق شده باشند

یعنی فتوکپی انها نیز تصدیق شده باشد جرم جعل تحقق پیدا میکند .تصدیق کردن به این معنا است که یکی از مراجع قانونی صحت ان را با  اصل سند تایید کند

 

جعل و استفاده از سند مجعول

سوالاتی در مورد جعل

شخصی بر روی کاغذی به جای فرد دیگری اثر انگشت میزند  ایا عمل او جعل است ؟

در جواب باید گفت خیر زیرا اثر انگشت منحصر به فرد است و در قانون نیز از اثر انگشت اسمی نبرده است  اما در موارد دیگر میتواند در قالب های دیگری از جرائم به کار گرفته شود!

اگر بر روی سنگ قیمتی عبارتی نوشته شده باشد و شخصی  به ان عبارت کلماتی اضافه کند میتوان از او به عنوان جاعل شکایت کرد ؟

خیر زیرا جعل فقط در نوشته ان هم نوشته های روی کاغذ امکانپذیر است (نه نوشته های روی سنگ و چوب)

فریب در جعل

اساسا جرم جعل ساختن چیزی است که به موجب ان میتوان  افراد را  فریب داد تا انرا به جای اصل سند اشتباه بگیرند پس در این جرم امکان به اشتباه انداختن دیگران اهمیت دارد نه شبیه سازی ان به اصل مدرک پس حتی اگر هیچ شباهتی با اصل سند نداشت اما ما با استفاده از  ان سند دیگران را به اشتباه بیندازیم جرم محقق شده است

اگر در زمنیه جعل و استفاده از سند مجعول نیاز به مشاوره داشتید باعث افتخار ماست بتوانیم شما را راهنمایی کنیم!

 

مطلق بودن جرم جعل

مطلق بودن یعنی جرمی که نیاز به نتیجه ندارد وبه صرف این که عملی انجام شود جرم محقق میشود  برای تحقق  این جرم لازم نیست که حتما نتیجه ای بدست بیاید

یعنی حتی اگر از ان نیز استفاده نشود و صرفا جعلی انجام شده باشد  و از ان در هیچ مرحله ای استفاده نشده باشد  باز هم جرم محقق میشود مانند اینکه در قراردادی امضای شخصی را جعل میکنیم اما از ان هیچ سواستفاده ای  نمیکنیم یا اگر در حین جعل کردن هیچ نیت و هدف خاصی نداشته باشد اما پس از جعل کردن با سونیت(با قصد ضرر زدن) از ان سند جعل شده استفاده کند مرتکب جرم استفاده از سند مجعول میگردد

هرگاه شخصی سندی را جعل کند و از ساختن  و استفاده کردن ان سند هیچ ضرری شامل ان شخص نشود میتوان به جعل حکم داد چراکه گفتیم جعل یک جرم مطلق است اما حکم دادن به استفاده از سند مجعول ممکن نخواهد بود! چرا که استفاده از سند نشده است!

هرگاه شخصی برای یک عمل دو یا چند سند مجعول بسازد مثلا برای خروج از کشور هم شناسنامه و هم گذرنامه جعل کند واز عنوان و اسم تقلبی استفاده کند به جرم جعل دو سند مجازات میشود

 

جعل و استفاده از سند مجعول

 

غیرقابل گذشت بودن جرم جعل و استفاده از سند مجعول

اگر شخصی سندی را بسازد و امضا یا مهر ان شخص را جعل کند و از ان بر علیه(ضرر) ان شخص استفاده کند و شخصی که امضای او جعل شده است از طریق مراجع قضایی از او شکایت کند اما طی مراحل قانونی از شکایت خود منصرف شود و گذشت کند و رضایت خود را اعلام کند

در اینجا به صرف گذشت شاکی مجازات او از بین نمیرود زیرا این جرم جنبه عمومی دارد ودر قانون برای ان مجازاتی تعیین شده است حتی اگر کسی سند مجعولی را بسازد و ان را ارایه کند اما به محض تحویل انرا پس بگیرد باز هم مرتکب جرم استفده از سند مجعول شده است

الف یک مدرک کارشناسی جعلی درست میکند و انرا به ب میدهد ب کلمه ی ارشد را پس ازکلمه ی کارشناسی اضافه میکند در اینجا جاعل کیست؟

در اینجا فقط الف جاعل است  چون جعل کردن در صورتی صحیح است که بر روی سند اصیل و معتبر باشد و نه بر روی یک مدرک جعلی یا غیر معتبر و الف نسبت به سند اصلی جعل کرده است اما شخص ب بر روی یک سند جعلی جعل کرده است که جعل محقق نمیگردد!!!

بر روی سندی مطالب راست و حقیقی نوشته شده است اما شخص عادی ان را بجای کارمند دولتی نوشته اما در ان سند هیچ مطلب دروغی نوشته نشده است ایا میتوان گفت که جعل صورت گرفته است

در جواب این سوال باید گفت بله زیرا مطالب درون سند  اصلا مهم نیست و راست و دروغ بودن ان هیچ اهمیتی ندارد زیرا ممکن است مطلبی دروغ باشد اما جعلی نباشد و مطلبی نیز راست و حقیقی باشد اما جعلی باشد

 استفاده از سند مجعول

جعل کردن سند یک جرم است و استفاده کردن از ان نیز جرم دیگری است که در عالم حقوق از ان به عنوان تعدد مادی عنوان میشود  پس لزومی ندارد کسی که سندی را جعل میکند حتما از ان نیز استفاده کند زیرا در بعضی مواقع شخصی برای شخص دیگر سندی را جعل میکند و دیگری از ان استفاده میکند و هر کدام مرتکب جرم جداگانه ای میشوند

یکی جرم جعل و دیگری جرم از استفاده از سند مجعول را انجام داده است مورد دیگراین است که هنگام استفاده از سند مجعول به نتیجه رسیدن یا نرسیدن ان اهمیتی ندارد

مثلا شخصی گواهینامه ای را جعل کند و هنگام استفاده از ان ماموران متوجه گردند باز هم به علت استفاده از سند مجعول مجازات میگردد پس ضرر و سود کردن شخص  جاعل اهمیتی ندارد و به محض ارائه و استفاده کردن مجازات میشود

صدور چک از حساب دیگری یعنی ما دسته چک شخصی را سرقت کنیم و بر روی ان امضا بزنیم اگر امضای صاحب حساب را بزنیم اینجا جعل انجام شده است اما اگر از امضای خودمان استفاده کنیم اینجا عمل ما جعل نیست زیرا از امضای خودمان استفاده کرده ایم که مجرم هم سرقت انجام داده است و هم کلاهبرداری کرده است!!

جعل و انواع آن

جعل به دو نوع مادی و معنوی ( مفادی ) تقسیم می شود.

جعل مادی : ماده ۵۳۲ قانون اسلامی جعل مادی را اینگونه تعریف می کند « جعل یا تزویر عبارتند از ساختن نوشته یا سند یا ساختن مهر و امضای اضخاص رسمی یا غیر رسمی ، خراشیرن و تراشیدن یا قلم بردن یا الحاق و یا اثبات یا سیاه کردن، تقدم یا تأخیر تاریخ سند نسبت به تاریخ حقیقی یا الساق نوشته ای به نوشته دیگر یا به کار بردن مهر دیگری بدون اجازه وی به قصد قلب را جعل می گویند. »

تحصیل غافلگیرانه امضای واقعی : هنگامی رخ می دهد که برای مثال شما در صفحه ای که دارای متنی است امضا می کنید و سپس شخص دیگری نوشته ای به کاغذ اضافه می کند. برای جلوگیری از وقوع این امر می توان تمامی نوشته خود را با کادر و یا خط کشیدن بست.

یکی از انواع جعل مادی خراشیدن و تراشیدن است. خراشیدن به معنای از بین بردن جزئی از کلمه است و تراشیدن به معنای حذف و برداشتن کل کلمه است.

قلم زدن به معنای اضافه کردن علامت یا کلمه ای در متن است. برای مثال تغییر عدد ۲ به ۳ با اضافه کردن یک دندانه است.

تأخیر و تقدم در تاریخ به معنای تغییر دادن تاریخ سند، مدرک و یا چک و .. با استفاده از قلم زدن است.

اثبات در نوشته هنگامی رخ می دهد که برای مثال سند یا مدرک یا کاغذی که فاقد اعتبار است به کاغذی معبتر و صحیح تبدیل کنند.

الحاق و الساق به معنای وصل کردن دو قطعه از کاغذ که از هم جدا شده اند به گونه ای باعث فریب شوند.

 

جعل معنوی ( مفادی )

در ماده ۵۳۴ قانون اسلامی جعل معنوی بدین شرح تعریف می شود « هرگاه یکی از کارکنان ادارات دولتی یا مراجع قضایی و دولتی و یا مأمورین و خدمات عمومی در تحریر نوشته ها و قرارداد های مرتبط با وظیفه شان مرتکب جعل شوند اعم از اینکه موضوع یا مضمون آن را تغییر دهند یا گفته یا نوشته یکی از مقامات رسمی و مهر یا تعزیرات یکی از طرفیت را تحریف کنند یا امر باطلی را به صحیح و امر صحیحی را به باطل یا چیزی که بدان اقرار نشده است تبدیل کنند از مصادیق جعل معنوی است.

یکی از مکان هایی که این جعل در آن به صورت مکرر رخ می دهد در دفتر اسناد رسمی و فرد سردفتر است. جعل معنوی را برای اسناد عادی معمولا محقق نمی دانند.

در جرم جعل فرد مرتکب باید تمامی خسارت ها را جبران کند. جرم جعل معنوی بین ۱ الی ۵ سال حبس است.

جعل یک جرم مطلق است. بدین صورت که جعل اتفاق افتاده، جرم جعل محقق است. جعل از جمله جرائم غیرقابل گذشت است و گذشت شاکی صرفا از موجبات تخفیف است.

« نکته »

  • جعل در چیزی قابل محقق شدن است که خود آن چیز ساختگی و جعلی و تقلبی نباشد.
  • جعل باید قابلیت فریب دادن را داشته باشد.
  • صرفا با نوشتن اطلاعات دروغ جرم جعل رخ نمی دهد.

جعل در کلامی دیگر

بررسی جرم جعل از دیدگاه قانون مجازات اسلامی ایران

از زمانی که بشر نیاز به زندگی جمعی را ادراک کردو خصلت  و طبع مدنیت را در نهاد وجود  خود یافت
 ضرورت تنظیم عادلانه  در روابط و تمایل به توزیع ضابطه‌مند امتیازات و  تخصیص هدفمند حقوق و تکالیف رخ نمود،
 و انسان را به تعامل و چاره اندیشی و حل خردمندانه مسئله وا داشت ،
حقوق بشر به این ره آورد سالها تجربه انباشت و به  این نتیجه رسید که تنها در سایه زندگی  توام با نظم و  اجتماعی و تعاون منابع انسانی که در پرتو آن حریم و حدود همگان محترم شمرده شود
می‌توان از حیات  مطلوب و مناسب برخوردار شد در غیر این صورت حیات بشری معقول نخواهد بود،
و  قاعده  الحق لمن غلب برخاسته  از روح جنگل و بربریت و هرج و مرج سایه خواهد گسترانید
 و فضیلت و عدالت و انسانیت  و ارزش های والای بشریت در سایه خودخواهی و زیاده طلبی خشک خواهد شد،
 و سرشت ستیزه جویی این  حیوان ناطق موجودیت و هستی انسان را بر باد فنا خواهد داد،
بنابر   آنچه گفته شد بشر برای بهتر زیستن راه به سوی تبیین قوانین و مقررات نهاد و برای کسانی که ارزشهای  والای اخلاقی و انسانی و قوانین و مقررات حاکم بر آن جامعه را نادیده می گرفتند قوانینی وضع نمود.
 از جمله مهم ترین این مقررات و قوانین ، قوانین کیفری در هر کشور می باشد،که ضامن حفظ و بقای آن جامعه است،
 در کشور ایران نیز قانون مجازات  راه طولانی و خطا و آزمایش را پیموده و هم اکنون آخرین قانون تحت عنوان قانون مجازات اسلامی در سال ۱۳۹۲ به تصویب رسیده است،
یکی از مباحث مهم کیفری که قانون مجازات اسلامی به آن پرداخته شده جرم جعل و استفاده از سند مجعول است که از مصادیق آن میتوان به جعل امضا اشاره نمود  ،
 در این مقاله سعی داریم به تشریح  موارد  جعل از  منظر قانون مجازات اسلامی بپردازیم،


جعل و تزویر یعنی چه؟

 

ماده  ۵۲۳ قانون مجازات اسلامی مصادیق جعل و تزویر را  بیان نموده  است ،
برابر این ماده جعل و تزویر عبارت است از ساختن نوشته یا سند یا ساختن مهر  اشخاص رسمی یا غیررسمی و  خراشیدن یا تراشیدن یا قلم بردن یا الحاق یا محو یا اثبات یا سیاه کردن یا تقدیم یا تأخیر تاریخ سند نسبت به تاریخ حقیقی یا الصاق نوشته ای به نوشته دیگر یا به کار بردن مهر دیگری بدون اجازه صاحب آن و نظایر اینها به قصد تقلب است.

 

بنابر این ماده ، جعل و تزویر عبارت است  از قلب متقلبانه حقیقت به  زیان دیگری به یکی از طرق مذکور در قانون،
 در یک سند یا نوشته یا چیز دیگر می باشد
 دکتر میرمحمد صادقی استاد حقوق کیفری در تعریف جعل بیان داشته است ساختن یا تغییر دادن آگاهانه نوشته به قصد جا زدن آنها به عنوان اصل برای استفاده خود یا دیگری به ضرر غیر،

 نباید استنباط کرد که اگر ورقه  مجعول  ضمن  ساختگی بودن در عین حال موافق با واقعیت و حقیقت باشد عمل جرم نیست مانند بدهکاری که  قرضش را پرداخته است و رسید
 نگرفته یا گرفته و گم کرده و سپس رسیدی ساخته باشد زیرا فرق است میان منبع حق و وسیله اثبات آن،

 بنابراین  شخصی که ادعای خسارت  از شرکت بیمه می کند و صورت حساب های مجعول و غیر واقعی ارائه نماید چون این قبیل اوراق عنوان مدارک قابل استناد به دیگری را ندارند عمل ارائه دهنده جعل نیست، بلکه کلاهبرداری است

ماده ۵۲۳ قانون مجازات اسلامی مصوب سال ۱۳۹۲ عنوان می دارد جاعل باید قصد تقلب داشته باشد بنابراین اگر تاجری در دفاتر قانونی خود از درج معاملات مذکور در صورت حساب های دریافتی خودداری و بدین ترتیب عالما  و عامدا و به قصد اضرار  طرف معامله , استفاده نامشروع از ذکر ارقامی از مطالبات خودداری نماید مرتکب جرم  تزویر  از طریق ترک فعل گردیده است


جعل مادی چیست

 

جعل مادی عبارت است از تحریف و حقیقت با عمل مادی ضمن  باقی ماندن اثر خارجی مادی جعل در نوشته یا سند یا غیر آن،
 بنابراین در جعل مادی جاعل در صورت و ظاهر و جسم فرد مرتکب قلب حقیقت می شود به نحوی که آثار عمل مادی می تواند محسوس و مشهود گردد مانند ساختن تمامی یک سند یا الحاق در سند یا نوشته.

مصادیق مندرج در ماده ۵۲۳ قانون مجازات اسلامی مصوب ۱۳۹۲  که در بخش تعزیرات و مجازات های بازدارنده بیان گردیده است جعل مادی هستند بنابراین  به جز تقدیم یا تاخیر تاریخ سند که ممکن است مادی یا معنوی باشد سایر مصادیق عنوان شده در این ماده  از عناوین جعل مادی  میباشند.


جعل معنوی چیست


در جعل معنوی یا مفادی قلب حقیقت در مطلب و  مفاد یک نوشته بدون این که اثر خارجی داشته باشد به عمل می آید
به عبارت دیگر جاعل ابتدا حقیقت یک جمله را در ذهن خود منقلب می‌کند و سپس همان دروغ را به صورت قلب شده وارد  سند می نماید
 بنابراین جعل معنوی عبارت است از قلب حقیقت در مفاد و  شرایط و مضمون  یک سند،
 بدون این که در ظاهر نوشته یا سند  تغییر و تحریف
مادی به عمل آمده باشد
قلب حقیقت در صورتی که  جعل و تزویر به حساب می‌آید که در آن ضرری به غیر وارد آمده باشد
البته در جعل اضرار آنی شرط نیست بلکه اگر سند بالقوه متضمن ضرر به  دیگری باشد باز هم جعل تحقق یافته است .

 

مصادیق جرم جعل مندرج در ماده ۵۲۳ قانون مجازات اسلامی


چنان که گفته شد برابر این ماده خراشیدن یا قلم بردن و غیره نیز از مصادیق جرم جعل میباشد  که به شرح آن می پردازیم


خراشیدن شامل از بین بردن و  محو یک جز از کلمه است. در سند یا نوشته،،
 مانند این که فردی با جسمی سخت یا نوک تیز یا ناخن  ۳۰۰۰ ریال دین را به ۲۰۰۰ ریال تبدیل کند،
تراشیدن نیز شامل از بین بردن تمام کلمه  است  و معمولاً به وسیله آلات مخصوصی از قبیل  چاقو یا هر چیزی که عرفا تراشنده است صورت می گیرد
 الحاق کردن نیز که در این ماده به کار رفته شامل اضافه کردن رقم و عدد   و کلمه یا کلمات یا علایم مخصوص دستور زبان در قسمت های خالی و بین سطور و یا پایین بین کلمات یک نوشته یا سند که موثر در تغییر معنی است می‌باشد مانند اضافه کردن یک یا چند صفر به ارقام مندرج در یک چک،

محو هم  عبارت است از پاک نمودن و  محو کردن و از بین بردن جمله یا کلمه یا حرف  یا عدد یا رقمی در یک نوشته هستند به گونه‌ای که نتوان با آن پی برد.
برخلاف تراشیدن و خراشیدن در نوشته که  معمولاً با ابزار آلات فیزیکی برنده و تراشنده  به عمل می‌آید ، محو  کردن معمولاً با مواد شیمیایی صورت می گیرد،
 
لازم به ذکر است سوزاندن و پاره کردن تمام سند جعل  نیست و  مشمول ماده ۶۸۳ قانون مجازات اسلامی در مورد اتلاف  سند است
از موارد دیگر که در این ماده به آن اشاره شده تقدیم یا تاخیر سند است  و عبارت است از این که تاریخی مقدم یا موخر بر تاریخ حقیقی ذکر کنند که ممکن است از مصادیق جعل مادی باشد یا جعل معنوی ،

 اما الصاق کردن عبارت از مونتاژ اسناد و نوشته ها به هم دیگر به طور متقلبانه ، مثل جدا کردن امضا یک نفر از زیر یک نامه  و وصل کردن آن به یک قبض ذمه،


جعل امضاء یا مهر مقامات کشوری


ماده ۵۲۴ قانون مجازات اسلامی مصوب ۱۳۹۲ برای کسانی که  مهر و امضا یا احکام و فرمان یا دستخط مقام رهبری و یا روسای سه قوه را  جعل نموده و یا با علم به جعل بودن آن مورد استفاده قرار دهند   به حبس از تا ۱۵ سال  حبس در نظر گرفته است
لازم به ذکر است هرگاه احکام و دست خط و مهر و امضای مندرج در این ماده جنبه شخصی داشته و در ارتباط با مقام رسمی مشخص نباشد مشمول این ماده نخواهد بود،
ماده ۵۲۵ قانون مجازات اسلامی  نیز  در مورد جعل و استفاده از سند مجعول صحبت نموده است ، برابر این ماده هرکس  حکم یا امضا یا دست خط معاون اول رئیس‌جمهور یا وزرا و یا امضای اعضای شورای نگهبان یا نمایندگان مجلس شورای اسلامی  و مجلس خبرگان و قضات یا یکی از روسا و کارمندان و مسئولین دولتی را از حیث مقام رسمی آنان را جعل نماید به حبس از یک تا ده  سال محکوم خواهد شد،

مجازات مندرج در این ماده همچنین به کسانی که احکام دادگاه ها و اسناد و حواله های صادره از خزانه دولتی اسکناس‌های رایج داخلی و خارجی را جعل یا با علم و جعل نمودن مورد استفاده قرار  دهند هم میشود.

 


بررسی جرم جعل از منظر  قضات دادگاه دیوان عالی کشور و اداره حقوقی قوه قضاییه


۱. برابر  نظریه شماره ۸۱۶ مورخ ۱۳۷۲ اداره حقوقی قوه قضاییه صدور چک از حساب دیگری در صورت شبیه سازی امضای صاحب حساب جعل و استفاده از سند مجعول و در صورت عدم شبیه‌سازی از مصادیق کلاهبرداری میباشد.

۲. برابر نظریه شماره ۵۲۹۴ مورخ ۱۳۷۸ اداره حقوقی آن چه در حافظه  و دیسک های کامپیوتری ضبط یا به عبارت دیگر نوشته شده و در مواردی نیز می‌توان آن را عیناً روی صفحه مانیتور نمایان یا توسط دستگاه چاپ گر روی کاغذ چاپ  نمود از قبیل صورت حساب های بانکی و یا قبض های عوارض نوسازی و آب و برق و تلفن و پاسخ به استعلامات ثبتی و غیره
 بر فرض که در سند محسوب نمودن آنها تردید داشته باشیم  ولی به هر حال  و مسلما در نوشته محسوب نمودن آن تردید نیست
 چون نوشته تنها منحصر به آن چه دست با نوشته می‌شود نمی باشد بلکه آن چه با ماشین تحریر هم نوشته میشود هست
 لذا با توجه به مراتب مذکور آن چه در حافظه رایانه ثبت و یا به عبارت دیگر نوشته شده است حداقل از مصادیق نوشته مذکور در ماده ۵۲۳ قانون مجازات اسلامی محسوب و  در نتیجه اگر کسی به  قصد اضرار به غیر به نحوی که در ماده مذکور مقرر است  در آن تصرف  نمایند عملا از مصادیق جعل و تزویر محسوب می‌شود،

۳. برابر حکم شماره ۲۲۸۵  دیوان عالی کشور
تراشیدن اسم پدر کسی از سندی و نوشتن اسم خود و اسم پدر خود به جای  آن به قصد این که در آینده مورد استفاده قرار گیرد جرم  جعل محسوب است
 

پایان سخن


آنچه از ماده  ۵۲۳ قانون مجازات اسلامی سال ۱۳۹۲ استنباط می گردد این است که این ماده در تعریف جرم جعل نیست بلکه بیان کننده طرق قلب حقیقت است که آن هم با قید و نظایر اینها از شمول حصری بودن خارج شده و این مصادیق تمثیلی هستند.

ارسال دیدگاه

کاربر عزیز برای ارسال دیدگاه ابتدا باید عضو یا وارد شوید

عضویت / ورود
 
دیدگاه ها
image
پرویز جعفری بریس

۱۳۹۹/۱۲/۰۴ - ۰۴:۲۶

بسیار عالی سپاس